Marineblad | 8 - 135
Het decembernummer van het Marineblad.
De Onderzeedienst bevindt zich in een cruciaal tijdperk. Terwijl de huidige vloot dagelijks wordt ingezet voor wereldwijde operaties, wordt achter de schermen intensief gebouwd aan de toekomst. Groepscommandant KTZ Wiebe van Beek trapt deze speciale af met een blik op deze transitie, waarbij de balans tussen de huidige inzet (run) en de noodzakelijke vernieuwing (change) centraal staat.
Belangrijke thema's in dit nummer:
- Van Walrus naar Orka: KTZ Pim Hol en KLTZ Pieterbas Peters beschrijven dat de komst van de Orkaklasse veel meer is dan een vervanging van materieel; ook de walorganisatie ondergaat een ingrijpende transformatie om de nieuwe capaciteit te ondersteunen.
- Project Vervanging Onderzeebootcapaciteit: Een exclusieve update over de status van het project. Hoe staat het met het bouwbestek van de ruim 450 engineers bij Naval Group en wat is de planning voor de komende jaren?
- Ongezien doeltreffend: LTZ1 Hans Nieuman analyseert de rol van de onderzeeboot in (toekomstige) maritieme oorlogvoering en legt uit waarom dit machtsmiddel juist nu onmisbaar is.
- Lessen uit het verleden: KLTZ Erwin Ruijsink duikt de geschiedenis in. Hij analyseert hoe de Onderzeedienst in voormalig Nederlands-Indië de oorlog met Japan tegemoet trad en welke 'wijsheid achteraf' we vandaag de dag nog kunnen toepassen.
- Update AUKUS: Sergei Boeke keert terug als gastcolumnist en geeft ons een kijkje in de huidige status van de AUKUS-onderzeeboten.
'De Onderzeedienst is altijd gereed en dat zullen we blijven'
Toen ik een jaar geleden aantrad als groepscommandant van de Onderzeedienst stapte ik in een bedrijf in transitie. In de komende jaren vernieuwen we niet alleen de hardware (de onderzeeboten en Zr.Ms. Mercuur), maar ook de bedrijfsvoering.
Transitie Onderzeedienst: van Walrusklasse naar Orkaklasse
Op 15 maart 2024 maakte toenmalig staatssecretaris van Defensie Christophe van der Maat bekend dat Nederland de opdracht voor vier nieuwe onderzeeboten heeft gegund aan de Franse Naval Group. Daarmee is de vervanging van de Walrusklasse officieel van start gegaan.
Naar de Orka: vervanging Nederlandse onderzeebootcapaciteit
De vervanging van de Walrusklasse is in volle gang. Dit artikel beschrijft het ambitieuze engineeringstraject – van de System Requirement Review tot de oplevering van het bouwbestek in 2030 – en de start van de constructie van de drukhuid in 2027.
Hoe dragen onderzeeboten bij aan maritieme oorlogvoering?
Regelmatig zet Nederland onderzeeboten in met een Intelligence, Surveillance and Reconnaissance (ISR-)opdracht. Het gaat hierbij niet alleen om akoestische data van schepen of onderzeeboten, maar ook over het ontvangen van elektronische data van radar- of communicatiesystemen en beeldmateriaal.
Het onderzeebootwapen in Nederlands-Indië
Toen Nazi-Duitsland in mei 1940 Nederland binnenviel, zijn de inzetbare boten met hun bemanningen naar buiten gestuurd om de strijd onder Brits operationeel bevel voort te zetten. In Nederlands-Indië waren op dat moment vijftien onderzeeboten gestationeerd.
De ramp met de Van Imhoff
Op 9 oktober 2025 jl. nam de minister van Defensie het boek ‘De ramp met de Van Imhoff en het lot van de Duitse burgers in Nederlands-Indië, 1940-1945’ in ontvangst en sprak namens het kabinet excuses uit voor de gebeurtenissen tijdens de ramp.
De toekomstige AUKUS-onderzeeboten
Maandenlang hadden de drie Five-Eyes partners in het geheim overleg gevoerd. De beslissing was groot en werd snel genomen. Op dat moment zat Nederland eveneens midden in een besluitvormingsprocedure om de vier Walrusklasse onderzeeboten te vervangen.
Ware zeehelden
Nu Polen heeft besloten Zweedse A26 onderzeeërs te gaan kopen is het duidelijk dat de komende oorlog ook in de Baltische Zee wordt uitgevochten.
In verbinding
Sinds 2019 deel ik in deze columns ideeën en ervaringen uit mijn eigen zoektocht. Die zoektocht begon voor mij heel concreet: aan boord van een onderzeeboot, waar in 2016 een idee plots handen en voeten kreeg.
Altijd aanpassen aan omstandigheden
‘Give me a ping Vasily, one ping only please.’ Ik was 13 jaar en The Hunt for Red October kwam uit. Voor mij persoonlijk nog steeds één van de beste technothrillers ooit.
