Hydra van Lerna
Op dit moment zijn de geopolitieke panelen niet meer aan het schuiven, maar lijken wel volledig op hol geslagen. In mijn vorige voorwoord stond ik al stil bij de gebeurtenissen in Venezuela en Groenland. Aanvang maart was het raak in Iran. Een moorddadig regime is onthoofd, maar we weten nu nog niet of het een Hydra van Lerna zal blijken, waar onthoofding leidt tot meerdere nieuwe koppen.
De tijd zal het ons leren en natuurlijk houden we het nauwlettend in de gaten. Maar waarom eigenlijk? Teheran is 5.000 kilometer van ons bed. Waar maken we ons dan druk over? Niet lang na de initiële aanvallen van de Verenigde Staten en Israël volgde het bericht dat Iran de Straat van Hormuz afsloot. Kort daarop vonden de eerste aanvallen op handelsschepen al plaats. LNG export stokte, de prijs van een vat olie schoot omhoog. Gas- en brandstofprijzen in Nederland namen een vlucht, alsook de onrust over het effect ervan voor onze portemonnee.
Eigenlijk niet zo netjes dat ik in dit stuk refereer aan dagen waarvan u dan moet achterhalen wanneer dit plaatsvond. Tegelijkertijd, is dat ook niet het punt. Het is een cyclus die, in tegenstelling tot de gebeurtenissen, beter voorspelbaar zijn. Op het moment dat een regime onder druk komt te staan, begint het om zich heen te slaan. Mensenrechten worden geschonden, internationaal recht staat onder druk, onze belangen worden geschaad. Reacties daarop laten zich makkelijk voorspellen. Bovendien hebben we allemaal een mening. Want zijn deze acties te rechtvaardigen omdat het een moorddadig regime betreft? Of is dit niet te rechtvaardigen, omdat de acties in strijd zijn met het internationaal recht?
Daar waar onze navale eenheden zich bevinden, werken de mannen en vrouwen van de Marineluchtvaartdienst en het Defensie Helikopter Commando hard aan de inzet van de NH90 in multi-domein operaties.
Mijn intentie is om in het voorwoord van deze special over de Marineluchtvaartdienst stil te staan bij het Seapower Symposium, dat op 15 april 2026 op de Van Genthkazerne in Rotterdam plaatsvindt. Bij dit boeiende evenement gaan we niet zozeer in op vraagstukken die antwoord kunnen geven over wat rechtvaardig is of niet. Het gaat wél in op de vragen die je daarvoor kunt stellen. Onder het thema ‘The Near, the Rear and the Far’ kijken we naar actuele geopolitieke ontwikkelingen, die plaatsvinden in onze maritieme aandachtsgebieden: de Noordzee en Carib, de Baltic, Noord-Atlantic en Arctic, en de Pacific. Wat is de invloed op de Nederlandse en de bondgenootschappelijke maritieme strategie? En wat betekenen deze implicaties voor de inzet van de Koninklijke Marine, alsook de maritieme eenheden van onze bondgenoten?
Vermeldenswaard is de inzet van maritime airpower in deze gebieden. Onder alle omstandigheden vormen zij de oren, ogen en tanden van de vloot. Daar waar onze navale eenheden zich bevinden, werken de mannen en vrouwen van de Marineluchtvaartdienst en het Defensie Helikopter Commando hard aan de inzet van de NH90 in multi-domein operaties. Deze special biedt een uniek inkijkje in de historische, huidige en toekomstige inzet van Nederlandse maritime airpowerwereldwijd. In het speciaal mijn dank aan groepsoudste KTZ Van Mourik en gastredacteur KTZ De Ruiter voor deze geslaagde bewaar-editie. Veel leesplezier!
Ik verwelkom u graag op 15 april. Een dag waarop we met deskundigen onderling dieper in onze maritieme inzet kunnen duiken. Niet van tevoren een mening hebben, maar de kans om een mening te vormen. Dus komt allen! De inschrijving is geopend op www.kvmo.nl.
KLTZ (LD) Joris ten Berg is voorzitter van de Koninklijke Vereniging van Marineofficieren. Zijn columns vormen het voorwoord op het Marineblad.
